Ilhan Omar, een Democratisch congreslid uit Minnesota, vluchtte negenentwintig jaar geleden van Somalië naar de VS. Nu roept ze president Biden op om te limiet voor vluchtelingen te verhogen. ‘Ik ben hier dankzij de vriendelijkheid van vreemden die gevochten hebben om de deur te openen voor mensen die vluchten voor ondenkbare omstandigheden.’
Van de vele titels die ik draag – congreslid, moeder, zus, organisator – is er één die een deel van mijn identiteit vertegenwoordigt dat me na aan het hart ligt: vluchteling.
Mensen komen vaak naar me toe om hun eigen vluchtelingenverhaal te vertellen. We vragen elkaar meteen hoe lang het geleden is dat we in de Verenigde Staten aankwamen. In mijn geval is het negenentwintig jaar geleden dat mijn familie en ik een gouden ticket kregen om als vluchtelingen een nieuw leven te beginnen in Amerika.
We waren ontsnapt aan de oorlog in Somalië en vonden onderdak in het Utange-kamp in Kenia. Tijdens de vier jaar dat ik in een vluchtelingenkamp woonde met weinig voedsel of water, zag ik het beste en het slechtste van de mens. Ik was erbij toen een moeder een baby veilig op de wereld zette, ondanks haar vele tegenslagen. Ik was getuige van de dood van vrienden en familieleden in een kamp waar malaria, dysenterie en aandoeningen aan de luchtwegen aan de orde van de dag waren. Ik ben dankbaar dat ik het er levend vanaf heb gebracht. Maar ik zou hier niet zijn zonder de vrijgevigheid van het Keniaanse volk, de vastberaden inspanningen van VN-medewerkers, de hulp van hervestigingsorganisaties zoals Lutheran Immigration and Refugee Service en de gastvrijheid van de Amerikaanse mensen die mij en mijn familie een tweede kans op een leven gaven.
Internationaal verdrag
Op dit moment wordt de wereld geconfronteerd met een ontheemdencrisis zonder weerga. Conflicten en rampen in het Midden-Oosten, Afrika, Latijns-Amerika en Azië verdrijven tientallen miljoenen mensen van huis en haard. Ik ben hier vandaag alleen dankzij de vriendelijkheid van vreemden die hebben gevochten om de deur te openen voor mensen die vluchten voor ondenkbare omstandigheden. En daarom doe ik vandaag, op Wereldvluchtelingendag, een beroep op president Biden om de limiet voor het aantal binnen te laten vluchtelingen te verhogen en meer mensen toe te laten tot de Verenigde Staten.
Niet lang na zijn aantreden verhoogde de president de toelatingslimiet tot 125.000, een belangrijke stap in de goede richting. Maar dat aantal is nog steeds te laag. Erger nog, we hebben stelselmatig gefaald om het te halen. President Biden noemde het Amerikaanse programma voor de toelating van vluchtelingen ‘een verklaring over wie we zijn en wie we willen zijn’. Ik wil dat we een land zijn dat de armen opent in tijden van wereldwijde rampen – zowel door het plafond te verhogen als door ervoor te zorgen dat we het vastgestelde aantal vluchtelingen ook daadwerkelijk toelaten.
De gruwelijke burgeroorlog in Soedan heeft naar schatting 10 miljoen mensen op de vlucht gejaagd, waarvan bijna 2 miljoen naar buurlanden zijn gevlucht. Velen van hen hebben hun toevlucht gezocht in Ethiopië, waar nog steeds meer dan 1 miljoen mensen ontheemd zijn door het conflict en de wreedheden in Tigray. Meer dan 1 miljoen Rohingya leven in Bangladesh in een vluchtelingenkamp in Cox’s Bazar, dat een broeinest is geworden voor de rekrutering van kindsoldaten en andere mensenrechtenschendingen. Enorme aantallen mensen zijn op de vlucht geslagen voor oorlogen in Syrië en Oekraïne en voor economische en veiligheidscrises in Venezuela en Haïti. Wereldwijde conflicten, economische onzekerheid en de klimaatcrisis zullen de komende jaren waarschijnlijk leiden tot nog meer gedwongen migratie.
De bestaande systemen, zowel in de VS als op internationaal niveau, zijn duidelijk ontoereikend om het hoofd te bieden aan de massale ontheemding die we overal ter wereld zien. Het is niet alleen cruciaal om het maximale aantal toe te laten vluchtelingen te verhogen; we hebben ook een internationaal verdrag nodig voor wereldwijde migratie, zoals het Akkoord van Parijs over klimaatverandering, behalve dan dat het bindend is voor de ondertekenaars. We moeten een systeem creëren dat gebaseerd is op de mensenrechten van migranten, dat rekening houdt met de verschillende ervaringen van migrantenvrouwen, -kinderen en lhbtq’ers en dat erkent dat elk land op aarde de plicht heeft een rechtvaardigere, efficiëntere en menselijkere manier te vinden waarop mensen hun vrijheid van verkeer kunnen uitoefenen.
Terwijl we naar dat grotere doel toewerken, moeten de Verenigde Staten werken aan de verbetering van hun eigen procedure voor de behandeling van vluchtelingen. Mensen die de zware beslissing nemen om hun huis te ontvluchten voor bruut geweld, zoals mijn familie, staan niet stil bij de vraag of titel 42 [van de federale wetgeving van de VS] hun mogelijkheden om de VS binnen te komen zal belemmeren. Ze kijken niet welke amendementen er in het Huis van Afgevaardigden zullen worden ingediend, of naar fragmenten van een debat in de Senaat en lezen geen persverklaringen van het Witte Huis door. Ze vluchten omdat het moet. Ze komen naar onze grenzen omdat ze geen andere optie hebben. Geen enkele wreedheid en geen enkele neerbuigende waarschuwing – hoe veel het er ook zijn – op billboards in Guatemala of waar dan ook zal ouders ervan weerhouden om hun kinderen te beschermen.
Onnoemelijk veel mensen over de hele wereld rekenen op ons en verwachten dat wij de juiste keuze zullen maken
De regering-Biden heeft creativiteit en flexibiliteit getoond bij het opzetten van programma’s om tijdelijk Oekraïners, Haïtianen, Cubanen en Venezolanen binnen te laten. Dit zijn geen perfecte oplossingen, maar ze slaagden erin het aantal grensconflicten te conflicten voor mensen uit die landen en ze hebben aangetoond dat we in staat zijn om mensen in grote aantallen op te vangen via overzichtelijke en veilige processen. We zouden op zijn minst hetzelfde moeten doen voor Soedanezen en Ethiopiërs. Bovendien moeten we werken aan het opzetten van alomvattende legale trajecten waardoor mensen naar de Verenigde Staten kunnen komen zonder hun leven te riskeren of mensenhandelaars al hun spaargeld te betalen, waarna ze aan de grens worden aangehouden en uitgezet.
Ons immigratiesysteem repareren is niet alleen een morele kwestie. Het is ook dé manier om de zeer reële problemen aan te pakken die ontstaan wanneer miljoenen mensen zich verzamelen bij aangewezen toegangshavens en vervolgens worden vastgehouden of naar overbelaste steden in het hele land worden gestuurd. Hoe verhit het debat over de waarheidsgetrouwheid van asielaanvragen ook is, het feit dat zoveel mensen asiel aanvragen toont aan dat veel mensen proberen om hier legaal te komen. We moeten hun de kans geven om dat te doen.
En we moeten het cynisme verwerpen van degenen die toegeven aan vreemdelingenhaat of immigratiewegen wensen te sluiten, omdat ze denken dat die standpunten politiek voordelig zullen zijn. Onnoemelijk veel mensen over de hele wereld rekenen op ons en verwachten dat wij de juiste keuze zullen maken. Toen ik in een vluchtelingenkamp zat, droomde ik ervan om op een dag in de Verenigde Staten te wonen; vandaag hebben miljoenen kinderen dezelfde droom, om in een land te wonen waar vrede is, en kansen zijn. Van mij mag de deur die mijn leven redde nog een stuk wijder open worden gezet.
