360 kiest een aantal door de buitenlandse pers beschreven concerten, voorstellingen, boeken, films en exposities die naar Nederland of België komen.
Grande dame van de alternatieve rock
Terug naar de oorsprong
Serie – Kwestie van zelfvertrouwen waarschijnlijk: bandleider Eddie Vedder laat alvast weten dat Pearl Jam met de nieuwe plaat Dark Matter het beste werk tot nu toe heeft gemaakt. Criticus Alexander Hoggard is een tikkeltje minder uitbundig. Hij noemt het twaalfde studioalbum in The Independent ‘het beste wat Pearl Jam de afgelopen twee decennia heeft laten horen’. Volgens hem maakt de band de reputatie van liveband volledig waar met het nummer Wreckage: ‘Voorbestemd als concertfavoriet: een meezinger van jewelste en een outro met lijfliedachtige allure.’
In zijn recensie voor Irish Times klinkt Ed Power net zo onstuimig als de nieuwe Pearl Jam: ‘Gitaren als bulldozers, het schrapende keelgeluid van de frontman en een knarsend punknummer dat wordt gedomineerd door het sloopkogelgitaarspel van Mike McCready.’ Power schrijft dat het album neerkomt op een ‘stormachtig back-to-basics’, wat volgens hem vooral te danken is aan producer Andrew Watt: ‘Die bracht vorig jaar ook The Rolling Stones met Hackney Diamonds terug naar hun klassieke sound, ‘zonder een spoor van zelfparodie’. Power concludeert dat de band zich keurig houdt aan ‘de gouden rockregel: wees luid en compromisloos, en zing alles alsof je het meent.’
‘Hymnes tegen isolement en vereenzaming, die welwillend in de richting van kitsch neigen’
Van de meeste tracks begrijpt Ralf Hoff van Plattentests duidelijk het verband met de albumtitel Dark Matter: ‘Pearl Jam ontdekt weinig goeds in de huidige wereldsituatie. Vedder blaft daar vol overtuiging zijn ongenoegen over uit.’ Verder vindt hij dat de band uit Seattle bij vlagen precies datgene maakt waar deze ‘grande dame van de alternatieve rock’ goed in is: ‘hymnes tegen isolement en vereenzaming, die welwillend in de richting van kitsch neigen, maar er steeds weer aan ontsnappen’.
In El País heeft Carlos Marcos het over een ‘rockalbum met furieuze en zweterige nummers, enkele intieme momenten van existentiële helderheid en magische mid-tempo’s’. Van muzikale luiheid als op vorige albums is geen sprake, vindt hij: ‘Hier hoor je vijf jongens die zich volledig concentreren op het uitlokken van een geluid, zonder al te veel uitleg. Dat is ook helemaal niet nodig.’
Dark Matter, het nieuwe album van Pearl Jam, werd medio april uitgebracht.
360 kiest een aantal door de buitenlandse pers beschreven concerten, voorstellingen, boeken, films en exposities die naar Nederland of België komen.
Een minder wenselijke wending voor Baby Reindeer
Is maker Richard Gadd te naïef geweest?
Serie – Baby Reindeer is gebaseerd op het waargebeurde verhaal van maker Richard Gadd. Als komiek Donny vertelt hij in de Netflix-serie over de pesterijen en het misbruik waarvan hij het slachtoffer was. Critici zijn unaniem over de kwaliteit van zijn werk, dat tal van maatschappelijke onderwerpen aansnijdt: van de perceptie van mannelijke biseksualiteit tot de intieme en blijvende trauma’s veroorzaakt door seksueel misbruik.
Maar dit enthousiasme heeft tegelijkertijd een minder wenselijke wending genomen, namelijk dat ‘aspirant-detectives sociale netwerken afspeuren [op zoek naar de identiteit van degenen die Richard Gadd hebben belaagd en misbruikt]. Zo erg zelfs dat de politie moest ingrijpen en er advocaten zijn ingeschakeld’, zo meldt The Observer.
De serie begint met de ontmoeting tussen Martha Scott, een eenzame veertigjarige, en Donny, een straatarme komiek, in de bar waar hij werkt. Uit medelijden biedt hij haar een kop thee aan, waarna hij jarenlang zal worden gestalkt door deze vrouw – ervaringen die bij de hoofdpersoon bovendien een trauma bovenbrengen: de verkrachtingen door een machtige televisiescenarioschrijver.
Een vrouw die beweert de persoon te zijn waarop Martha is geïnspireerd overweegt een klacht in te dienen wegens smaad
De onlinejacht richt zich zowel op Martha als op deze scenarioschrijver. Een vrouw die beweert de persoon te zijn waarop Martha is geïnspireerd overweegt een klacht in te dienen wegens smaad, aldus The Hollywood Reporter. Richard Gadd heeft zijn kijkers verzocht te stoppen met hun zoektocht en hij benadrukt dat hij juist ter bescherming van de mensen op wie hij zijn personages heeft gebaseerd veel feiten heeft veranderd. De actrice die de rol van de stalker briljant vertolkt, Jessica Gunning, roept fans tot hetzelfde op. ‘Het is zo zonde,’ zegt ze tegen Forbes. ‘Het bewijst alleen maar dat deze mensen de serie niet goed hebben begrepen.’
Ook is er een discussie ontstaan over de noodzaak voor Netflix om in zijn promotiecampagne te benadrukken dat de serie op een waargebeurd verhaal is gebaseerd. The Independent-journalist Adam White oppert dat het misschien naïef is geweest van de maker om deze gevolgen niet te voorzien, ‘maar als kijker hebben we ook een verantwoordelijkheid’.
Columnist Stuart Heritage van The Guardian meent dat Gadd niet zozeer credits verdient vanwege zijn moed om deze persoonlijke ervaringen met de kijker te delen, omdat hij niet vrij te pleiten is ‘van de gevolgen die hij zelf heeft veroorzaakt’. Volgens hem kunnen we deze serie, hoe goed ook, ‘niet op een puur artistiek niveau benaderen als we weten dat de acteur zijn eigen trauma’s beschrijft’.
De serie Baby Reindeer is te zien op Netflix.
360 kiest een aantal door de buitenlandse pers beschreven concerten, voorstellingen, boeken, films en exposities die naar Nederland of België komen.
Verpletterende roman over verstikkende gemeenschap
Ook niets zeggen kan grote gevolgen hebben
Literatuur – De Ierse schrijver Colm Tóibín verwierf wereldfaam met zijn geromantiseerde biografieën over Thomas Mann (De Tovenaar) en Henry James (De Meester). Met Long Island schreef hij het vervolg op zijn lovend ontvangen en verfilmde roman Brooklyn uit 2009.
Daarmee keert Tóibín volgens Ellen Akins in LA Times terug naar het andere genre waarmee hij succesvol is: ‘de bedrieglijk eenvoudige vertelling van gewone levens’. Lezing van het eerste boek is geen voorwaarde om van het tweede te genieten, schrijft Akins. ‘Maar als je vertrouwd bent met de personages, scènes en complicaties, grijpt het verhaal je wel meer aan.’ Het draait om roddel en geheimhouding in een Iers dorpje waar hoofdpersoon Eilis terugkeert nadat haar leven in New York een dramatische wending heeft genomen: ‘De hoofdpersonen doen hun uiterste best om vooral niets te zeggen, uit angst om het evenwicht in de gemeenschap te verstoren. Maar ook niets zeggen kan grote gevolgen hebben en Tóibín laat dat op meesterlijke wijze zien.’
‘Een verpletterende roman van een van ’s werelds beste nog levende schrijvers’
‘Een verpletterende roman van een van ’s werelds beste nog levende schrijvers,’ vindt Joan Frank in The Boston Globe. Ze denkt dat Tóibíns kracht ligt in ‘zijn zuinigheid en gedistilleerde precisie, opgediend in stabiel en rustig taalgebruik, waardoor de impact van elke scène alleen maar sterker wordt’.
In Columbia Magazine schrijft Rebecca Shapiro dat Tóibín ‘schittert zodra hij de innerlijke wereld van hoofdpersoon Eilis weergeeft. Hij schrijft prachtig over de strijd tussen de troost van wat vertrouwd is en de hoop op iets beters.’ Volgens Shapiro gaat het verhaal net zo goed over plekken als over mensen: ‘Wat maakt dat je je ergens thuis voelt? En hoe vind je je weg tussen twee werelden?’
Long Island van Colm Tóibín, uit het Engels vertaald door Nadia Ramer, is half mei verschenen bij uitgeverij De Geus.
360 kiest een aantal door de buitenlandse pers beschreven concerten, voorstellingen, boeken, films en exposities die naar Nederland of België komen.
Nat wasgoed als vorm van subtiel verzet
Ana Lupaş’ werk is nog altijd relevant
kunst – Ana Lupaş (Roemenië, 1940) was vijf toen haar land onder de controle viel van het totalitaire regime dat het de komende veertig jaar zou regeren. Als een vorm van subtiel verzet tegen de onderdrukking en de daaruit voortvloeiende verzwakking van de Roemeense identiteit, begon Lupaş kunst te maken waarin ‘de plattelandsgemeenschappen, rituelen en bescheiden materialen van haar thuisland [zoals wol, katoen, hennep en vlas] centraal staan’, aldus Apollo Magazine.
Zowel het materiaal als de arbeid, van met name vrouwen, spelen een grote rol
Een voorbeeld zijn haar Humid Installations: sculpturen van nat wasgoed dat in grote hoeveelheden te drogen hangt. Ze roepen de associatie op van een gezamenlijk productieproces, waarbij zowel het materiaal als de arbeid, van met name vrouwen, een grote rol spelen en wijzen op Roemeniës historische verbinding met het plattelandsleven, aldus ArtMargins. De installaties, ‘conceptueel en sensueel tegelijk, intellectueel en bijna romantisch volks (…) voeren een intieme en urgente dialoog met de historische, misschien wel onherroepelijke veranderingen die het leven en de cultuur op het platteland ondergingen’. Volgens ArtMargins is het deze manier waarop ze het verleden weet op te roepen die maakt dat het werk van Lupaş nog altijd in de belangstelling staat.
Stedelijk Museum Amsterdam, 9 mei-15 september.
360 kiest een aantal door de buitenlandse pers beschreven concerten, voorstellingen, boeken, films en exposities die naar Nederland of België komen.
